Istnieje szansa, że wśród unijnych funduszy znajdą się takie, które pomogą Ci zrealizować swoje plany. Celem niniejszego przewodnika jest wyjaśnienie, w jaki sposób można dotrzeć do odpowiednich informacji o możliwościach otrzymania finansowania („pokonać labirynt”) i jak najlepiej wykorzystać oferowane instrumenty lub ich połączenie.
Bez wątpienia, pierwszy krok należy do Ciebie. Przemyśl swój pomysł i opracuj jasny zarys swojej propozycji. Pamiętaj – lepiej, jeśli napędem procesu jest Twój pomysł niż fundusze, które są akurat dostępne.
Na ogół każdy pomysł mieścić się będzie w którejś z trzech, szeroko nakreślonych kategorii:
Umiejscowienie pomysłu w powyższych ramach pomoże Ci skoncentrować się na rzeczywistych potrzebach, a im wyraźniej są one zdefiniowane, tym łatwiej będzie określić, które z dostępnych instrumentów są dla Ciebie odpowiednie.
Kiedy już jasno określisz swój cel, możesz przystąpić do pytania, czy któryś z trzech instrumentów finansowania udostępniony przez Wspólnotę Europejską (WE) – tj. 7. Program Ramowy na rzecz badań, rozwoju technologicznego i demonstracji oraz 7. Program Ramowy Euratom działań badawczych i szkoleniowych w dziedzinie jądrowej (7PR), Program Ramowy na Rzecz Konkurencyjności i Innowacji (CIP) oraz Fundusze Strukturalne (SF) – oferuje pomoc, której potrzebujesz. Ponadto wsparcie na innowacyjne inwestycje w rolnictwie, leśnictwie, przemyśle spożywczym na obszarach wiejskich można uzyskać z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW)1, a w rybołówstwie – z Europejskiego Funduszu Rybackiego (EFR). W zależności od tego, z jaką działalnością badawczą/innowacyjną związany jest Twój pomysł, dostępnych może okazać się jeden lub kilka instrumentów. Oprócz samego finansowania, instrumenty te mogą także umożliwić dostęp do innych korzyści, jak np. nawiązywanie kontaktów czy korzystanie z informacji i udostępnionych usług dodatkowych.
7PR WE, którego całkowity budżet na lata 2007-2013 wynosi ponad 50 mld EUR, jest instrumentem UE przeznaczonym specjalnie na wspieranie badań i rozwoju. Zapewnia współfinansowanie projektów badawczych, technologicznych i demonstracyjnych na podstawie zaproszeń do konkursów i oceny propozycji projektowych przeprowadzanej przez niezależnych ekspertów. Wsparcie udzielane jest na wspólne i indywidualne projekty badawcze, jak również na podnoszenie umiejętności i potencjału badawczego. Od lat 80-tych ubiegłego stulecia, kolejne ramowe programy poświęcone badaniom są motorem międzydyscyplinarnych programów badawczych i współpracy w dziedzinie Badań i Rozwoju (B+R) w Europie i poza nią. 7PR Euratom (2007-2011) posiada budżet w wysokości 2,75 mld EUR, który przeznaczony jest na badania stosowane i szkolenia w dziedzinie energii termojądrowej, rozszczepienia jądrowego i ochrony przed promieniowaniem.
Program ramowy na rzecz konkurencyjności i innowacji ma na celu wspieranie konkurencyjności europejskich przedsiębiorstw, a jego budżet na lata 2007-2013 wynosi 3,6 mld EUR. Poszczególne programy CIP promują innowacje (w tym eko-innowacje); rozwijają sieć usług i finansowania dla firm w regionach, koncentrując się przede wszystkim na małych i średnich przedsiębiorstwach (MŚP); zachęcają do szerszego korzystania z technologii informacyjnych i komunikacyjnych (TIK); pomagają w rozwoju społeczeństwa informacyjnego i wspierają zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł energii oraz podniesienie wydajności energetycznej.
Celem funduszy strukturalnych (Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego – EFRR oraz Europejski Fundusz Społeczny – EFS) i funduszu spójności 3 jest umacnianie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej poprzez zmniejszanie różnic w poziomie rozwoju wśród regionów i państw członkowskich. Każdy region lub państwo członkowskie posiada program operacyjny – opracowany w drodze konsultacji z Komisją i we współpracy z wszystkimi odpowiednimi stronami zainteresowanymi, tak z sektora prywatnego, jak i publicznego – który obejmuje wszystkie działania, jakie mają być realizowane w okresie 2007-2013. Z funduszy strukturalnych finansowanych jest wiele obszarów tematycznych, w tym także badania, innowacje i przedsiębiorczość, na które UE przeznaczyła ponad 86 mld EUR na lata 2007-2013. Alokacja tych funduszy w poszczególnych państwach członkowskich jest różna, w zależności od poziomu rozwoju. Jednakże większość regionów otrzyma część środków, dostępnych w ramach funduszy strukturalnych, w celu wspierania badań, rozwoju technologicznego i innowacji (BRTI). W przeciwieństwie do 7PR i CIP, fundusze strukturalne zarządzane są w sposób zdecentralizowany przez instytucje regionalne lub krajowe.
Bardziej szczegółowe informacje o każdym z tych źródeł finansowania można znaleźć Załącznikach odpowiednio od 1 do 3. W zależności od posiadanej wiedzy na temat poszczególnych funduszy, można najpierw zapoznać się z załącznikami, a dopiero potem z dalszą częścią niniejszego przewodnika.
Przed zwróceniem się o poradę, warto najpierw zapoznać się z głównymi kanałami komunikacji, z których korzystają wszystkie trzy programy – czyli z witrynami internetowymi poświęconymi każdemu z nich (zob. adresy w Załączniku 4). Można w nich znaleźć przegląd finansowanych działań, przykłady projektów itd.
Porady można szukać w pobliskich centrach informacji. Istnieją dwie duże sieci centrów, w których można zasięgnąć informacji w języku lokalnym, obejmujące teren całej Unii Europejskiej i niektóre obszary poza nią: (a) Europejska Sieć Przedsiębiorczości oraz (b) Krajowe Punkty Kontaktowe. Ponadto instytucje zarządzające funduszami strukturalnymi mogą pomóc w uzyskaniu odpowiedzi na pytania dotyczące finansowania w ramach polityki spójności (c).
W zidentyfikowaniu potencjału innowacyjnego i potrzeb biznesowych spółki, a także w opracowaniu założeń projektowych, może pomóc sieć Europejska Sieć Przedsiębiorczości. Pracownicy centrów sieciowych są w stanie dokonać przeglądu statusu technologicznego i biznesowego spółki, zidentyfikować potrzeby i sprawdzić możliwości transferu technologii. Mogą także udzielić indywidualnej porady i informacji, aby pomóc w złożeniu wniosku o dofinansowanie badań z funduszy UE, skorzystaniu z możliwości technologicznych lub znalezieniu partnera biznesowego.
Aby dowiedzieć się więcej o możliwościach sieci Europejska Sieć Przedsiębiorczości oraz znaleźć lokalnego partnera Enterprise Europe.
Krajowe Punkty Kontaktowe (KPK) to krajowe struktury stworzone i finansowane przez rządy 27 państw członkowskich UE oraz państw stowarzyszonych w 7PR i CIP. Jeśli chodzi o CIP, to KPK zajmują się wyłącznie działaniami w zakresie programu Inteligentna Energia dla Europy (IEE) oraz programu na rzecz wspierania polityki w zakresie technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT-PSP).
KPK zapewniają indywidualne wsparcie, porady, informacje praktyczne i pomoc we wszystkich aspektach uczestnictwa w wymienionych programach. Pomoc ta obejmuje również porady na tematy techniczne i administracyjne dotyczące zaproszeń do składania wniosków, wyszukiwania partnerów, priorytetów krajowych i w razie potrzeby wyszukiwania odpowiednich, krajowych możliwości współfinansowania.
Systemy KPK w różnych krajach posiadają różne struktury, od bardzo scentralizowanych po zdecentralizowane sieci, oraz różne ogniwa, od ministerstw, przez uniwersytety, ośrodki badawcze i specjalistyczne agencje, po spółki konsultingowe.
Adresy punktów kontaktowych w swoim kraju można znaleźć na następujących stronach internetowych:
Zasady i mechanizmy finansowania obowiązujące w EFRROW są podobne do tych, jakie stosowane są w funduszach strukturalnych.
Ostatnia aktualizacja: 2009-02-11