Wyznaczanie trendów w nauce: Badania ujawniają skalę kryzysu związanego z niedoborem wody w niektórych częściach Pakistanu
Obecnie co dziewiąta osoba na świecie nie ma dostępu do bezpiecznych źródeł wody, a według danych szacunkowych 842 000 ludzi umiera co roku z powodu chorób przenoszonych przez wodę. I nie chodzi tutaj wyłącznie o zdrowie i higienę – wszystkie aspekty rozwoju społeczno-gospodarczego, określane jako sieć żywność-energia-zdrowie-środowisko, są uzależnione od wody. Zapotrzebowanie ma w przyszłości wzrosnąć w następstwie rosnącej populacji i popytu na zasoby powiązanego z coraz wyższym standardem życia, a istnieją też inne czynniki wywierające presję na zasoby wodne. Zmiana klimatu jest źródłem dodatkowej niepewności co do zaopatrzenia w słodką wodę sektorów będących głównymi jej konsumentami, takich jak rolnictwo czy energetyka. W niektórych krajach kryzys niedoboru wody na wielką skalę nie jest kwestią przyszłości. W Pakistanie sytuacja już jest tragiczna na niektórych obszarach, a wyniki nowych badań ujawniają, że 80% zasobów wodnych w dystrykcie Tharparkar na południu kraju jest niezdatnych do picia. Zaledwie 5% populacji ma dostęp do czystej i wolnej od chorób wody pitnej według wyników badań przeprowadzonych przez Dow University of Health Sciences (DUHS) i Pakistan Council for Scientific and Industrial Research (PCSIR) – jak donosi Reuters(odnośnik otworzy się w nowym oknie). Dystrykt Tharparkar jest w dużym stopniu uzależniony od wód gruntowych zasilanych przez deszcz, gdyż nie ma tam rzek. Średnioroczny poziom opadów wynosi od 200 do 300 milimetrów, z czego 80% przypada na letnią porę monsunową, od lipca do września. Opady deszczu uzupełniają wody gruntowe, które muszą wystarczyć na pozostałe trzy kwartały roku. Jak donosi Reuters, od 2011 r. średnioroczne opady deszczu utrzymują się na poziomie poniżej 50% normalnej ilości, jeszcze bardziej nadwyrężając już uszczuplone zasoby wód gruntowych – według Pakistańskiego Departamentu Meteorologicznego. Jednym z następstw takiej sytuacji jest coraz poważniejsze skażenie wód podziemnych fluorkiem, gdyż mniej wody trafia do wysychającego układu. W toku badań przeprowadzonych przez DUHS i PCSIR ustalono, że stężenie fluorku w wielu lokalizacjach na terenie dystryktu Tharparkar utrzymuje się na niebezpiecznym poziomie ponad 13 mg/litr, gdzie stan uznawany za normalny to 1 mg/litr. Jak twierdzi Reuters, nadmierne spożycie fluorku ze źródeł o stężeniu przekraczającym 1,5 mg/litr fluorku w wodzie może skutkować deformacją kości, kłopotami z zębami oraz uszkodzeniem nerek i tarczycy. Jednym z rozwiązań, jak donosi IRIN News(odnośnik otworzy się w nowym oknie), jest wykorzystywanie lokalnych technologii oczyszczania wody. Program rozwoju obszarów wiejskich NGO Thardeep (TRDP) objął około 1 000 wiosek, a stosowane rozwiązania często opierały się na dostępie do wody i metodach oczyszczania zgodnych z tradycyjnymi praktykami. Przykładem takiej techniki oczyszczania jest „mussafa” – polega na użyciu jednokilogramowych worków z sortowanym piaskiem, poddanym obróbce srebrem, jako filtra w glinianych dzbanach do przechowywania wody. Niemniej skala kryzysu w dystrykcie Tharparkar skłoniła lokalne władze do podjęcia działań i zainwestowania ponad 46 mln EUR w 750 zakładów zasilanych energią słoneczną, w których woda będzie oczyszczana za pomocą odwróconej osmozy. Reuters informuje, że wszystkie obiekty mają powstać i być gotowe do pracy do czerwca tego roku, aby zaopatrywać ponad 1,5 mln osób w regionie w bezpieczną wodę pitną. Zapowiadany jako „największy w Azji (pod względem wydajności) zasilany energią słoneczną zakład oczyszczania wody” – ma uzdatniać taką ilość wody, która wystarczy na zaspokojenie potrzeb 300 000 osób z miasta Mithi i 80 sąsiadujących wsi. Sytuacja w Pakistanie jest ekstremalna, ale Europa też nie jest wolna do niedoborów wody. Według Europejskiej Agencji Środowiska (EEA), osiem krajów europejskich można uznać za dotknięte niedoborami wody: Cypr, Belgia, Bułgaria, Hiszpania, Malta, Niemcy, Włochy i Zjednoczone Królestwo. Istnieje prawdopodobieństwo, że przewidywana zmiana klimatu pogorszy tę sytuację w większości regionów Europy Południowej, które borykają się z niedostatkiem wody.
Kraje
Pakistan