Wspólnotowy Serwis Informacyjny Badan i Rozwoju - CORDIS

Wspomagana ewolucja białek

Europejscy naukowcy postanowili przenieść ewolucję w wydaniu darwinowskim (dobór najlepiej przystosowanych organizmów) na warunki laboratoryjne. Tworzą biblioteki białek i przeszukują je pod kątem nowych enzymów i przeciwciał do zastosowań w chemii związków małocząsteczkowych, farmacji oraz przemyśle spożywczym i dóbr konsumenckich.
Wspomagana ewolucja białek
Ewolucja kierowana znajduje zastosowanie w wytwarzaniu białek do wcześniej określonych celów na drodze ewolucji kwasów nukleinowych lub białek. Metoda ta bazuje na naśladowaniu procesów naturalnej selekcji poprzez wprowadzanie "mutacji" lub zmian białek i badania przesiewowe uzyskanych cząsteczek pod kątem ich użyteczności.

W projekcie ENEFP ("European network on directed evolution of functional proteins") współpracują zespoły naukowców i przedstawicieli przemysłu. Pracownicy laboratoriów są wysoko wykwalifikowani i mają do dyspozycji najnowocześniejszy sprzęt. Stosowane są narzędzia enzymologii mechanistycznej i platformy techniczne obejmujące wystawianie fagów, kompartmentalizację in vitro, wystawianie rybosomów, selektywne znakowanie białek i wysokoprzepustowe badania przesiewowe mikrokropli płynów.

Trwający cztery lata projekt został zakończony w 2012 roku i koncentrował się na enzymów do zastosowań w medycynie. Obejmują one beta-laktamazy do badań nad antybiotykami, cytozolowe sulfotransferazy oraz lipazy do zastosowań medycznych.

Zespół opracował narzędzia ułatwiające wprowadzanie zmian w białkach sterowanie nimi podczas ewolucji kierowanej. Wiele enzymów o wyjątkowo dużej swoistości może dodatkowo katalizować pomniejsze reakcje, które są neutralne pod względem selekcji. Zjawisko takiej swobody enzymu również znalazło się w zakresie badania ENEFP — znacząco poszerza ona możliwości odkrywania nowych, użytecznych białek.

Aktualne prace i sprzęt obejmują nowy system wystawiania białek i ilorazowy biosensor fluorescencyjny wraz z neurotransmiterem (kwas γ-aminomasłowy). Na polu enzymów zespół pracuje nad optymalizacją ekspresji lipazy w różnych organizmach, opracowaniem enzymów usuwających grupy aminowe w celu tworzenia sztucznych aminokwasów i opracowaniem esteraz o wysokiej selektywności sterycznej.

Naukowcy z projektu ENEFP opracowali też wszechstronny program szkoleniowy dla młodych badaczy. Obejmuje on techniki wykonywania eksperymentów i szkołę letnią inżynierii białkowej, jak również wykłady i warsztaty z przedsiębiorczości i współpracy z przemysłem.

Powiązane informacje

Śledź nas na: RSS Facebook Twitter YouTube Zarządzany przez Urząd Publikacji UE W górę