Skip to main content

Enlightenment on America, America on Enlightenment: historical writing in debate and the shaping of eurocentrism at the end of the Eighteenth century

Article Category

Article available in the folowing languages:

Podróż w głąb europejskiej świadomości

Uczestnicy finansowanej ze środków UE inicjatywy zrobili pierwszy krok na drodze ku lepszemu poznaniu rozwoju świadomości europejskiej. Badania prowadzono z perspektywy historycznej i porównawczej, uzyskując nowe informacje na temat różnych ujęć eurocentryzmu.

Zmiana klimatu i środowisko

W ramach projektu "Oświecenie o Ameryce, Ameryka o oświeceniu: piśmiennictwo historyczne w debacie i narodziny eurocentryzmu w końcu osiemnastego wieku" (AMEN) porównywano prace wybitnych postaci z lat 70. i 80. XVIII w., badając różne koncepcje eurocentryzmu. Dzieła "Historia Ameryki" z 1777 r. szkockiego historyka W. Robertsona oraz "Storia antica del Messico" (1780–1781) działającego na emigracji meksykańskiego jezuity F.S. Clavigero podejmują związane z tym zagadnieniem kwestie i proponują konkurencyjne koncepcje historii i ludzkości. Badania i analizy projektu AMEN prowadzone były w oparciu o ramy oświecenia i uniwersalizmu chrześcijańskiego. Badacze analizowali recepcję dzieła Clavigero w Europie, szczególnie w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych, od momentu przełożenia książki na język angielski. Dzięki przekładowi "Ameryka" została wymieniona w trzecim wydaniu Encyklopedii Britannica w roku 1788, co jest przykładem ważnej próby pogłębienia wiedzy na temat historii i przyrody w kontekście brytyjskim. Naukowcy badali druki i dokumenty prywatne, listy, rękopisy, notatki z wykładów, notatki ze spotkań, a nawet zapisy kazań i dokumenty przechowywane w klubach literackich. Taka metodologia pozwoliła na przeanalizowanie dotąd niezbadanych związków między Clavigero a pisarzami północnoamerykańskimi oraz jego powiązań z innymi jezuickimi uczonymi przybywającymi do Europy w następstwie kryzysów imperium hiszpańskiego i portugalskiego. W ramach AMEN prowadzono także działania szkoleniowe mające na celu rozszerzenie zakresu prowadzonych prac. Przygotowano szereg artykułów do publikacji w czasopismach naukowych, a także rozdziały do publikacji książkowych.

Znajdź inne artykuły w tej samej dziedzinie zastosowania