Skip to main content

Article Category

Wiadomości

Article available in the folowing languages:

Wyznaczanie trendów w nauce: Nasza ostatnia sekunda przestępna?

„Skąd wziąć na to czas” – narzekamy raz po raz. No cóż w tym tygodniu wszyscy mieliśmy go odrobinę więcej – a ściślej o dodatkową sekundę przestępną.

Tuż przed północą czasu GMT we wtorek nasze zegary zatrzymały się, a planeta zyskała sekundę – automatyczne zegary wskazały 23.59.60 i następnie przeskoczyły na 00.00.00. W związku ze stopniowym spowalnianiem ruchu obrotowego Ziemi, sekunda przestępna umożliwia nam ponowne dostosowanie uniwersalnego czasu koordynowanego (UTC) do czasu słonecznego. Taka sytuacja może skutkować niepokojem na rynkach finansowych i zawirowaniami w sektorze technologicznym – jak by nie było, kiedy ostatnio dodawana była sekunda przestępna w 2012 r. kilka witryn przestało funkcjonować, a według »The Guardian« w Australii zostało uziemionych ponad 400 lotów z powodu awarii systemu odpraw linii Qantas. Peter Whibberley, starszy naukowiec z Krajowego Laboratorium Fizyki (NPL) w Zjednoczonym Królestwie, podzielił się z »The Guardian« obawami technicznymi: „Majstrowanie przy czasie nie obywa się bez konsekwencji. Ponieważ sekunda przestępna dodawana jest sporadycznie, trudno jest ją wprowadzić w komputerach, przez co pomyłki mogą skutkować czasową awarią systemów”. W wypowiedzi dla BBC Whibberley dodaje: „Pomyłki w sekundach przestępnych mogą spowodować utratę synchronizacji w sieciach komunikacyjnych, systemach finansowych i wielu innych aplikacjach, które polegają na precyzyjnym określaniu czasu”. Jak stwierdził: „Ilekroć pojawia się sekunda przestępna, jakieś systemy komputerowe napotykają problemy ze względu na zakłócenia w kodzie napisanym do ich obsługi. Konsekwencje są szczególnie poważne w regionie Azji i Pacyfiku, gdzie sekundy przestępne są wprowadzane w czasie normalnych godzin pracy”. Linus Torvalds, twórca systemu operacyjnego Linux, który jest obecnie wykorzystywany przez tak wiele czołowych serwisów internetowych, wypowiedział się szerzej w WIRED na temat problemów z sekundą przestępną w kontekście oprogramowania: „Niemal za każdym razem coś znajdujemy przy okazji sekundy przestępnej. To naprawdę denerwujące, ponieważ to klasyczny przypadek kodu, który zasadniczo nigdy nie jest wykorzystywany i w związku z tym nie jest testowany przez użytkowników w normalnych warunkach”. Według »The Guardian« sekunda przestępna jest potrzebna właśnie ze względu na tak precyzyjne odmierzanie czasu: „Zegary atomowe są mniej więcej milion razy lepsze w odmierzaniu czasu od ruchu obrotowego Ziemi, który zmienia się z dnia na dzień i w perspektywie długofalowej zwalnia z powodu zjawiska określanego mianem ‘ciągnienia księżyca’. (…) Bez wprowadzania korekt, czas cywilny bardzo powoli oddalałby się od czasu opartego na ruchu obrotowym Ziemi, co oznacza że za około 800 lat Słońce znajdowałoby się w najwyższym punkcie nieba o godzinie 13.00 zamiast w południe”. Sekunda przestępna jest dodawana od 1972 r., a ta wtorkowa była pierwszą od trzech lat. Nie ma jednomyślności w środowisku międzynarodowym co do kontynuowania praktyki dodawania sekund przestępnych zważywszy na potencjalne zagrożenie dla systemów finansowych, komunikacyjnych, a nawet transportowych. WIRED argumentuje za zaprzestaniem tej praktyki przez wzgląd na komfort ludzi: „Dodajemy sekundę przestępną, bo dzięki temu dobrze się czujemy. Nie podoba nam się idea, że Słońce mogłoby nie świecić bezpośrednio nad naszymi głowami w samo południe. Obruszamy się na myśl, że zachód mógłby przypadać wraz z wybiciem 15.00 na zegarze. Ale nawet kiedy zrezygnujemy z sekundy przestępnej, tego typu zdarzenia nie nastąpią przez całe stulecia. Dzięki temu mamy mnóstwo czasu na wypracowanie innego sposobu synchronizacji światowych zegarów i komputerów z ruchem obrotowym Ziemi”. W środę rano nie pojawiły się żadne doniesienia o perturbacjach na rynkach czy trudnościach technologicznych, zatem dodanie w tym roku sekundy przestępnej przebiegło bez żadnych incydentów. Jednakże mogła to być nasza ostatnia sekunda przestępna, gdyż przedstawiciele urzędów miar na świecie będą dyskutować w listopadzie na Światowej Konferencji Radiokomunikacyjnej w Genewie nad tym, czy tę praktykę utrzymać. Więcej informacji: http://www.npl.co.uk/

Kraje

Austria, Belgia, Bułgaria, Cypr, Czechy, Niemcy, Dania, Estonia, Grecja, Hiszpania, Finlandia, Francja, Chorwacja, Węgry, Irlandia, Włochy, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niderlandy, Polska, Portugalia, Rumunia, Szwecja, Słowenia, Słowacja, Zjednoczone Królestwo