Jaśniejsza przyszłość Europy dzięki diodom laserowym
Dioda laserowa jest pompowanym elektrycznie laserem półprzewodnikowym o licznych zastosowaniach przemysłowych, między innymi w drukarkach laserowych oraz czytnikach i skanerach kodów kreskowych. W ciągu ostatnich lat lasery diodowe udoskonalono pod względem wydajności, rozmiaru i niezawodności, zwiększając tym samym potencjał masowej produkcji tej technologii. Możliwości zastosowania tego rodzaju laserów w wielu dziedzinach, na przykład w opiece zdrowotnej, łączności czy w branży rozrywkowej, często ograniczone są ze względu na trudności związane z jednoczesnym uzyskaniem zadowalających parametrów mocy i jakości wiązki. Nad stworzeniem nowej generacji technologii diod laserowych pracuje grupa europejskich naukowców i inżynierów, działająca w ramach finansowanego przez UE projektu WWW.BRIGHTER.EU (World Wide Welfare: High-Brightness Semiconductor Lasers for Generic Use). Na potrzeby realizacji tego projektu UE przekazała środki w wysokości 9,7 mln EUR. Bazując na wynikach zwieńczonego sukcesem projektu WWW.BRIGHT.EU który zakończył się w 2006 r., partnerzy projektu skupią się na aspekcie wysokiej jasności technologii diod laserowych. Wysoka jasność oznacza, że laser diodowy dużej mocy ma generować wiązkę o wysokiej jakości. W szczególności projekt będzie mieć na celu opracowanie tanich, bardzo jasnych źródeł światła o poszerzonej gamie barw (czyli długości fal) oraz "zmieszczenie" światła o większej mocy w światłowodzie o mniejszej średnicy. Według konsorcjum nowe rozwiązania zastąpią kosztowne i trudne w obsłudze źródła światła laserowego. Oprócz tego będą inspirować do opracowywania nowych zastosowań. W ramach projektu zademonstrowane zostaną zastosowania nowej technologii, które dotychczas nie były dostępne na rynku, między innymi jako źródła laserowe przeznaczone do obrazowania medycznego w diagnostyce nowotworowej i inteligentnej terapii, wzmacniacze optyczne w sieciach telekomunikacyjnych oraz kompaktowe źródła światła do rzutników projektorowych. Technologia laserowa to przedsięwzięcie biznesowe na olbrzymią skalę. Według europejskiej platformy technologicznej Photonics21 wartość światowego rynku fotoniki w 2005 r. przekroczyła 225 mld EUR, a przewiduje się jego trzykrotny wzrost w ciągu najbliższych 10 lat. Partnerzy projektu BRIGHTER liczą, że dzięki połączeniu swej wiedzy w dziedzinie technologii diod laserowych z oryginalnymi technologiami optycznymi i skonstruowaniu mniejszych, jaśniejszych, sprawniejszych i tańszych laserów uda im się wejść na ten wielomiliardowy rynek. "Rynki dla technologii diod laserowych są olbrzymie" - tłumaczy koordynator projektu dr Michel Krakowski z Alcatel-Thales III-V Lab. "Istnieje wiele potencjalnych zastosowań, które obecnie nie są możliwe bez diod laserowych o wysokiej mocy, ze względu na koszty, barwę lub przenośność. Celem tego projektu jest opracowanie nowych laserów o wyższej mocy i jasności. Jest to kwestia możliwego do uzyskania stopnia koncentracji wiązki." "Projekt obejmuje ścisłą współpracę między grupami zajmującymi się modelowaniem a partnerami wytwarzającymi szeroką gamę diod laserowych o wysokiej jasności, które potrzebne będą do przyszłych zastosowań" - mówi dr Sławomir Sujecki z Uniwersytetu w Nottingham, odpowiedzialny za projektowanie lasera i symulacje w ramach WWW.BRIGHTER.EU. "Współpraca ta opiera się na mającym solidne podstawy przekonaniu, że modelowanie predykcyjne diod laserowych oraz oprogramowanie projektowe mają zasadnicze znaczenie dla poznania ograniczeń obecnej technologii diod laserowych oraz dla opracowania nowych struktur o największej jasności." Projekt, oprócz tego że tworzy nową technologię, stanowi także integralną część Europejskiej Przestrzeni Badawczej. Według prof. Erica Larkinsa z Uniwersytetu w Nottingham, który również wchodzi w skład konsorcjum, projekt pomaga naukowcom poprzez intensyfikację współpracy między przemysłem a środowiskiem akademickim. Wynikiem końcowym są większe możliwości rozwoju zawodowego. "Opracowujemy także nowe podręczniki służące szkoleniu w zakresie nowoczesnych technologii. Na stronach internetowych projektu udostępniono je również dla studentów i naukowców spoza konsorcjum" - mówi prof. Larkins. Konsorcjum projektu WWW.BRIGHTER.EU tworzą 23 zespoły badawczo-naukowe z 11 państw europejskich. Główni aktorzy reprezentują przemysł, środowisko nauki i laboratoria badawcze.