Skip to main content

Balancing social equity and biodiversity outcomes in protected area management.

Article Category

Article available in the folowing languages:

Badania mające na celu poprawę ochrony różnorodności biologicznej i zrównoważonego rozwoju na obszarach chronionych w Brazylii

Kluczowi globalni gracze zaangażowani w zarządzanie różnorodnością biologiczną i kształtowanie polityki wciąż poszukują najbardziej skutecznych sposobów ochrony środowiska. W ramach unijnej inicjatywy podjęto wyzwanie związane ze sprawiedliwą ochroną środowiska, uważaną za jedno z najważniejszych rozwiązań służących ochronie różnorodności biologicznej.

Zmiana klimatu i środowisko

Strategiczny plan na rzecz różnorodności biologicznej na lata 2011-2020, opracowany w ramach Konwencji o różnorodności biologicznej, a także Agenda na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030, przyjęta przez wszystkie państwa członkowskie ONZ, stanowią dwa najważniejsze zobowiązania w zakresie ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju, jakie zostały kiedykolwiek podjęte. Oba porozumienia uznają ważną rolę obszarów chronionych, będącą kluczowym elementem strategii ochrony różnorodności biologicznej i zrównoważonego rozwoju. „Aby ochrona była etyczna i skuteczna, musi być wdrażana w sposób uczciwy i sprawiedliwy dla ludzi, którzy mieszkają na obszarach chronionych, jak również na ich obrzeżach”, mówi dr Karen Mustin, pracownik naukowy współpracująca z koordynatorem współfinansowanego ze środków UE projektu EquiPE, prof. Stevem Redpathem. „Najważniejszym bieżącym wyzwaniem badawczym i politycznym jest zrozumienie, jak wygląda sprawiedliwe rządzenie na obszarze chronionym oraz jak można ocenić sprawiedliwość w tym kontekście”. Badania w ramach projektu przeprowadzono dzięki wsparciu z programu „Maria Skłodowska-Curie”. Poprawa rządzenia i zarządzania w celu zwiększenia sprawiedliwości na obszarach chronionych Zespół EquiPE starał się zrozumieć normatywne i praktyczne aspekty sprawiedliwości w rządzeniu na różnego rodzaju obszarach chronionych. Koncentrując się na Brazylii, zbadano normatywne aspekty sprawiedliwości w rządzeniu i zarządzaniu obszarami chronionymi oraz działania, które powinny zostać podjęte zgodnie z umowami międzynarodowymi, przepisami krajowymi, planami instytucjonalnymi i regułami postępowania. Członkowie zespołu próbowali również zrozumieć, jak w praktyce wygląda sprawiedliwość na obszarach chronionych. Zbadali oni, które elementy przepisów i planów mogą być łatwo wdrożone, co się sprawdza oraz w których miejscach występują wyzwania i bariery związane ze sprawiedliwym zarządzaniem w terenie na faktycznych obszarach chronionych. Współpraca w celu projektowania i analizowania sprawiedliwości na poziomie lokalnym Ich badania doprowadziły do opracowania teorii dotyczącej powiązań między rządzeniem, sprawiedliwością i efektami zarządzania ochroną środowiska. „Zaczęliśmy już wprowadzać nasze ustalenia w życie”, zauważa dr Mustin. Współpracując z kolegami z brazylijskiego Instytutu ds. Ochrony Bioróżnorodności im. Chico Mendesa oraz Instytutu Lokalnych Badań i Systemów, dr Mustin zaplanowała i przeprowadziła interaktywne warsztaty z udziałem praktyków ochrony środowiska. Ich celem było zastanowienie się nad kwestią sprawiedliwości społecznej przy obecnym sposobie rządzenia i zarządzania obszarami chronionymi w stanie Amapá w północnej Brazylii. „Jest to początek owocnej i długotrwałej współpracy, w ramach której można wykorzystać wspólne badania i praktyczne doświadczenia, aby znaleźć lepsze i bardziej sprawiedliwe sposoby ochrony środowiska na obszarach chronionych w Brazylii i poza nią”. Partnerzy projektu przeanalizowali, w jaki sposób i w jakim stopniu różne aspekty sprawiedliwości są bezpośrednio lub pośrednio zawarte w przepisach i ustawach określających, w jaki sposób obszary chronione są w Brazylii zarządzane. Przeanalizowali oni także reguły postępowania w przypadku opracowywania planów zarządzania dla różnych typów obszarów chronionych. Na ich podstawie przedstawili podsumowanie sprawiedliwości w normatywnych aspektach zarządzania różnymi rodzajami obszarów chronionych. Następnie naukowcy określili kluczowe aspekty, które muszą zostać wdrożone w praktyce, aby przyspieszyć sprawiedliwe rządzenie i zarządzanie. Wskazali oni także luki w traktowaniu sprawiedliwości w prawodawstwie, ustawodawstwie i regułach postępowania. Badania, w których stosuje się ramy sprawiedliwości społecznej w odniesieniu do obszarów chronionych, są stosunkowo rzadkie. Tymczasem badania dotyczące lokalnego postrzegania sprawiedliwości są bardzo potrzebne, zwłaszcza w Ameryce Łacińskiej. „Wyniki projektu EquiPE stanowią aktualny, nowatorski i ważny wkład w myślenie o tym, jak można ocenić sprawiedliwość społeczną w tym kontekście, a także jak można osiągnąć bardziej sprawiedliwą przyszłość”, podsumowuje prof. Redpath.

Słowa kluczowe

EquiPE, sprawiedliwość, obszary chronione, rządzenie, różnorodność biologiczna, zrównoważony rozwój, ochrona różnorodności biologicznej, sprawiedliwość społeczna

Znajdź inne artykuły w tej samej dziedzinie zastosowania