Strategia zerowej ilości odpadów w odniesieniu do recyklingu sprzętu elektronicznego
W ramach utylizacji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (WEEE) przetwarza się wiele różnych materiałów i podzespołów. Ponieważ część odpadów jest niebezpieczna, niewłaściwe gospodarowanie nimi może stanowić zagrożenie dla środowiska i zdrowia. Jednocześnie nowoczesna elektronika często opiera się na kosztownych i rzadkich materiałach, takich jak metale szlachetne, które są obecnie w znacznym stopniu niewykorzystywane w wyniku spalania, składowania lub wywozu odpadów. W ramach finansowanego ze środków UE projektu METALLICA opracowano technologię przetwarzania, która łączy w sobie innowacyjne modyfikacje pieców do wytapiania z procesami separacji i rafinacji, a także dostosowywanym do potrzeb klienta procesem metalurgicznym. Całe rozwiązanie zwiększa wydajność i ogranicza niebezpieczne emisje. Pomaga również w odzyskiwaniu metali szlachetnych i wytwarzaniu własnej energii elektrycznej. Ekstrakcja czystych metali z odpadów elektronicznych Przetwarzanie metali nieżelaznych w ramach recyklingu WEEE jest ściśle związane z metalurgią miedzi, gdzie płytki obwodów drukowanych (PCB) i podobne surowce wtórne są mieszane z innym złomem i/lub metalami pierwotnymi. Koordynator projektu METALLICA dr Stefan Konetschnik podsumowuje ten problem w następujący sposób: „Niewłaściwa obróbka powoduje emisję substancji niebezpiecznych, takich jak halogenki, metale ciężkie, dioksyny czy tlenki azotu. Przetwarzanie staje się trudniejsze, a dodatkowo zmniejszeniu ulega wartość materiałów, co komplikuje recykling”. Rozwiązanie METALLICA opracowane przez UrbanGold obejmuje nowy piec do wytapiania, który może przetwarzać do 100% koncentratów z odpadów elektronicznych, bez konieczności ich rozcieńczania. Jest to możliwe dzięki wyposażeniu zbiornika do wytapiania w specjalną technologię chłodzenia i wtryskiwania, a także dzięki starannemu oczyszczaniu gazów wylotowych. Proces ten umożliwia ekstrakcję metali nieszlachetnych i szlachetnych wraz z kluczowymi surowcami, zgodnie z unijnymi normami ochrony środowiska. Dr Konetschnik z nadzieją patrzy na wyniki wstępnej analizy rynkowej: „Nasze badania wskazują, że Europa posiada najbardziej zaawansowaną infrastrukturę zbiórki i przetwarzania odpadów na świecie. Jesteśmy przekonani, że nasza technologia stanowi kolejny krok w kierunku dalszego zwiększenia wskaźników recyklingu, a jednocześnie zminimalizowania składowania i spalania odpadów”. Najnowocześniejszy system ochrony środowiska na skalę przemysłową Panuje mylne przekonanie, że e-odpady to to samo co złomowane płytki PCB, podczas gdy stanowią one zaledwie 5% całkowitej ilości odpadów elektronicznych. A to oznacza, że dostępny rynek jest znaczący i szybko rośnie wraz z coraz bardziej jednorazowym charakterem wyrobów elektroniki użytkowej, takich jak telewizory, telefony czy lodówki. Technologia METALLICA daje możliwość zwiększenia wskaźnika recyklingu e-odpadów, a tym samym przyczynia się do budowy gospodarki o obiegu zamkniętym, kierującej się zasadami zrównoważonego rozwoju. Jak podsumowuje dr Konetschnik: „Zamiast eksportować odpady i importować surowce, możemy lepiej wykorzystywać własne zasoby pochodzące z recyklingu. Europejczycy skorzystają z tej prawie bezemisyjnej strategii nie tylko dzięki poprawie zdrowia i środowiska naturalnego, ale również dzięki nowym miejscom pracy powstałym w trakcie budowy i eksploatacji naszego zakładu”. Obecnie zespół koncentruje się na wprowadzeniu technologii na rynek. Pierwszy zakład UrbanGold został już sprzedany i rozpocznie działalność pod koniec 2018 r. poza Europą. Następnym krokiem będzie stworzenie konsorcjum, które zbuduje pierwszy kompletny zakład w Europie Środkowej.
Słowa kluczowe
METALLICA, e-odpady, recykling, gospodarka o obiegu zamkniętym, zrównoważony rozwój, cenne metale, spalanie, składowanie, zagrożenia, emisje, topienie