Namorzyny na pomoc!
Ze względu na ograniczone środki większość ścieków z gospodarstw domowych w wielu krajach rozwijających się jest odprowadzana do środowiska bez żadnego oczyszczania. Partnerzy projektu PUMPSEA, finansowanego ze środków UE, zaproponowali system oczyszczania wody z wykorzystaniem namorzynów, co - jak uważają - jest najefektywniejszym kosztowo sposobem łagodzenia zanieczyszczenia ściekami wybrzeży słabo rozwiniętych krajów zwrotnikowych i podzwrotnikowych. Trzyletni projekt finansowany ze środków obszaru międzynarodowej współpracy (INCO) szóstego programu ramowego skupia partnerów z Belgii, Danii, Niemiec, Włoch, Portugalii, Szwecji, Kenii, Mozambiku i Tanzanii. Ogólny budżet przeznaczony na inicjatywę, uruchomioną w 2005 r., wynosi 1,78 miliona euro. Już od pewnego czasu naukowcy interesują się namorzynami i ich zdolnościami do odfiltrowywania z wody nie tylko składników odżywczych, ale także substancji trujących i innych zanieczyszczeń. - Kilka lat temu odkryto, że w Mozambiku miejscowa ludność wylewa ścieki w namorzynach, a jakość wody pozostaje dobra - wyjaśnia José Guerreiro, koordynator projektu PUMPSEA. W celu dalszego zbadania tej naturalnej zdolności roślin zespół badaczy projektu przygotował 30-metrową namorzynową działkę z 32 komorami badawczymi w Jangwani, popularnym wśród turystów rejonie wybrzeża w okolicach Dar es Salaam w Tanzanii. Wykorzystując ścieki z miejscowego hotelu, badacze ocenili zdolności różnych gatunków mangrowców do ich oczyszczania. Avicennia marina - jeden z rodzajów drzewa namorzynowego - okazał się najbardziej skuteczny w usuwaniu patogenów ze ścieków. Bez względu na ilość ścieków badacze uzyskiwali 90-procentowe zmniejszenie poziomu bakterii coli typu kałowego w wodzie. W wielu komorach na działce bakterii coli nie dało się nawet wykryć w wodzie wypływającej z namorzynów. - Wyniki były bardzo obiecujące - powiedział serwisowi CORDIS Wiadomości dr Guerreiro. - Dowodzi to, że system wykorzystujący mangrowce działa. System mógłby nie tylko dostarczać czystszej wody okolicznym mieszkańcom, ale także przynieść znaczne zyski ekonomiczne. Właściciele hotelu biorącego udział w eksperymencie twierdzą, że uzyskali znaczne oszczędności, ponieważ nie musieli płacić za opróżnianie szamba. Ocenia się, że korzystając z opracowanego w ramach projektu systemu oczyszczania hotel mógłby w ciągu roku zaoszczędzić około 22 000 euro. W celu sprawdzenia tej metody w skali rzeczywistej konsorcjum zbudowało większą oczyszczalnię hydrofitową i obecnie prowadzi rozmowy z przedstawicielami kilku hoteli w rejonie Dar es Salaam w sprawie włączenia ich do projektu. - Rozmawiamy także z władzami miejskimi, żeby wybrać jakiś obszar w sąsiedztwie, gdzie będziemy mogli sprawdzić naszą metodę oczyszczania ścieków - powiedział dr Guerreiro. Oczyszczalnie hydrofitowe okazały się bardzo skuteczne w oczyszczaniu różnych ścieków płynnych. Oczyszczanie ścieków metodą hydrofitową już się przyjęło w Europie, gdzie początek tej technologii dały prace laboratoryjne w Niemczech 30 lat temu. Niewiele jednak zrobiono w krajach rozwijających się, gdzie koncepcja oczyszczalni hydrofitowych do oczyszczania ścieków płynnych jest stosunkowo nowym pomysłem. Dr Guerreiro ma nadzieję, że wyniki doświadczeń przeprowadzonych w ramach projektu przekonają władze o skuteczności namorzynów jako systemów oczyszczania wody i o potrzebie ich chronienia. Partnerzy projektu opracowali w pełni cyfrową mapę obszarów namorzynowych w Mozambiku, Kenii i Tanzanii, określając obszary już ogołocone z lasów i zwracając uwagę na znaczenie zanieczyszczenia ściekami i zrównoważonego rozwoju niektórych obszarów w celu ich strategicznej ochrony. - Nasz system jest o wiele tańszy niż tradycyjne metody oczyszczania ścieków i bardziej nadaje się do rzeczywistej sytuacji - twierdzi. Teraz konsorcjum przedstawia swoje argumenty na spotkaniach z przedstawicielami organów rządowych zajmujących się oczyszczaniem ścieków i kanalizacją. Do czasu zakończenia projektu konsorcjum chce opracować strategiczny plan zastosowania namorzynów do filtrowania ścieków oraz przełożyć swoje odkrycia na odpowiednie wytyczne dotyczące zarządzania.
Kraje
Belgia, Niemcy, Dania, Włochy, Kenia, Mozambik, Portugalia, Szwecja, Tanzania