Czy ptaki potrafią zrozumieć śpiew innych gatunków?
Młode ptaki uczą się śpiewać słuchając swoich rodziców i naśladując wydawane przez nich dźwięki. Podobny proces obserwujemy w przypadku gaworzenia ludzkich niemowląt. Przed opuszczeniem gniazda młode ptaki doskonale pamiętają swoje melodie, a następnie wykorzystują je w celu poszukiwania i wyboru odpowiedniego partnera. Jak zauważa Wheatcroft, zoolog z Uniwersytetu Sztokholmskiego w Szwecji, niektóre ptaki potrafią nauczyć się śpiewu innych gatunków. Niektóre ptaki doskonale radzą sobie z naśladowaniem - to między innymi lirogony, które specjalizują się w udawaniu innych gatunków ptaków, a nawet są w stanie wydawać inne dźwięki zasłyszane w otoczeniu. Jednak nawet ptaki, które nie mają takich umiejętności, potrafią uczyć się śpiewu od siebie nawzajem - takie przypadki występują w przyrodzie. „W niektórych sytuacjach dochodzi do kontaktu między przedstawicielami różnych gatunków. W przypadku współwystępowania na jednym obszarze przedstawiciele jednego gatunku mogą nauczyć się śpiewu charakterystycznego dla innych ptaków”, wyjaśnia badacz. Za przykład mogą posłużyć na przykład zeberki i mewki japońskie, które są zupełnie odrębnymi gatunkami. Doświadczenia, w ramach których pisklęta zeberek były oddawane pod opiekę mewek japońskich, dowiodły że młode osobniki były w stanie nauczyć się śpiewu swoich rodziców, jednak nie brzmiał on idealnie i prawdopodobnie nie pozwoliłby im na przyciągnięcie mewek japońskich. Zdaniem badaczy śpiew pełni funkcję ważnej bariery międzygatunkowej, która zapobiega krzyżowaniu się gatunków i potencjalnemu załamaniu się populacji. David Wheatcroft skupia się na przyczynach i procesie wykształcenia preferencji względem śpiewu charakterystycznego dla danego gatunku, a także na ustaleniu, w jaki sposób geny i doświadczenie determinują melodie ptaków. „Z punktu widzenia ekologii niezwykle istotne są wydarzenia, które mają miejsce, gdy gatunki współwystępują w środowisku naturalnym. Rzadko zdarza się, by przedstawiciele jednego gatunku wychowywali pisklęta innych ptaków”, zauważa. W ramach projektu SongNeuroGen finansowanego ze środków Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych(odnośnik otworzy się w nowym oknie) Wheatcroft wraz ze współpracownikami badał proces rozróżniania muchołówki białoszyjej i muchołówki żałobnej. Zespół dowiódł, że występujące w całej Europie pisklęta muchołówki żałobnej potrafią odróżnić odgłosy swojego gatunku od śpiewu muchołówek białoszyich już w wieku 12 dni. Badania stanowiły także źródło dowodów na istnienie różnic genetycznych między populacjami, które pomagają ptakom lepiej odbierać śpiew ich własnego gatunku. Choć niektóre ptaki mogą próbować naśladować śpiew pokrewnych gatunków, zazwyczaj wykazują wrodzoną niechęć do uczenia się nowych melodii. „Można dojść w tej sytuacji do wniosku, że samiec wyśpiewujący nowe melodie będzie uznawany za bardziej atrakcyjnego partnera, jednak większość znanych nam przykładów dowodzi, że konserwatywne podejście sprawdza się najlepiej”, dodaje badacz”. Kliknij tutaj, aby dowiedzieć się więcej o badaniach prowadzonych przez Davida Wheatcrofta: Nauka porozumiewania się we właściwym języku - jak młode ptaki uczą się śpiewać?