Nowe szczepionki ochronne przeciwko malarii
Zarażenie malarią następuje w momencie ukąszenia przez komara, powodującego uwolnienie do krwiobiegu żywiciela sporozoitów zarodźca – komórek wytworzonych w gruczołach ślinowych komara. Infekcja kończy się zakażeniem erytrocytów żywiciela, gdzie liczność pasożytów jeszcze wzrasta. Badania wykazały, że ten ostatni etap można zablokować za pomocą przeciwciał zwalczających białka wiążące erytrocyty. Jednak nadal trudno precyzyjnie określić rolę i funkcję, jaką tego rodzaju białka pełnią w rozwoju pasożytów oraz samej infekcji. Próbując ustalić rolę tych związanych z infekcją białek, w ramach projektu "Ekspresja zawartych w sporozoitach białek związanych z inwazją pasożytów wywołujących malarię: nowe strategie szczepionek" (Malinv) współpracę podjęli naukowcy z różnych dziedzin z całej Europy. Partnerzy projektu zastosowali techniki biologii molekularnej oraz modele zwierzęce (myszy) i bioinformatyczne, aby ustalić jaki udział w inwazji i rozwoju sporozoitów zarodźca mają rodziny homologów białka wiążącego retikulocyty (RH) oraz białka wiążącego erytrocyty (EBL). Ustalono lokalizację tych białek w sporozoicie i/lub odkryto wiele spośród genów związanych z inwazją sporozoitów na etapie wątrobowym, po czym przeprowadzono wstępne badania dotyczące możliwości ich zastosowania jako szczepionek przeciwko zarodziowcom. Uczestnicy projektu Malinv uzyskali bezcenne informacje na temat funkcji białek związanych z inwazją zarodźca w cyklu życiowym pasożyta i wykazali, że niektóre geny z rodziny EBL i RH można zastosować w szczepionkach uodparniających przeciwko malarii. Tę wiedzę można będzie wykorzystać przy opracowywaniu szczepionek ochronnych, pomagających ograniczyć liczbę zakażeń oraz rozprzestrzenianie się malarii w rejonach zagrożonych.
