IP ma stworzyc narzedzie do oceny wplywow dla gospodarki przestrzennej w regionach europejskich
Jeżeli rząd skoncentrował swoje wysiłki na tym, aby przyciągnąć jak najwięcej turystów do słowackich Alp, to jaki wpływ będzie miało takie posunięcie na pobliskie Alpy austriackie? I to nie tylko w kwestii turystyki, ale także jeżeli chodzi o wpływ na gospodarkę regionu, sektor rolnictwa i populację rolniczą? Aby móc udzielić w miarę precyzyjnej odpowiedzi na te pytania, należałoby dysponować szczegółowymi danymi z kilku sektorów w obu regionach. Ponadto niezbędne byłoby tu zrozumienie kompleksowości wzajemnych oddziaływań, stanowiących źródła podstawowych i pochodnych wpływów, które trzeba poddać odpowiedniej ocenie. To jest właśnie wyzwanie dla uczestników nowego, finansowanego przez Unię Europejską projektu zintegrowanego (IP), którego celem jest wyposażenie europejskich polityków w narzędzie, które pozwoli ocenić wpływ na trwałość systemów polityki planowania przestrzennego. Projekt zintegrowany SENSOR, dofinansowany w ramach sekcji 'zmiany globalne i ekosystemy', jednego z priorytetów Szóstego Programu Ramowego (6. PR), skupia 33 partnerów z 15 krajów. Całość koordynuje centrum badań terenów rolnych i krajobrazów Leibniz Assocation. Serwis Informacyjny CORDIS rozmawiał z Kathariną Helming, koordynator projektu SENSOR z centrum badań, aby uzyskać więcej informacji na temat wyzwań jakie stoją przed konsorcjum. 'Pierwszym zadaniem jest przełożenie różnych aspektów politycznych, takich jak Wspólna Polityka Rolna (CAP), ramowa dyrektywa wodna i polityka rolna w ogóle na odpowiednie scenariusze działań w gospodarce przestrzennej. Będziemy realizować to zadanie poprzez wykorzystanie licznych modeli makroekonomicznych, jak również modeli działalności rolniczej, turystycznej, gospodarki leśnej, ochrony naturalnej i modeli energii transportu, specyficznych dla danych sektorów. Proces gromadzenia danych i analizy modeli to jednak tylko jedna strona medalu - partnerzy SENSOR bezpośrednio wybiorą się do danych regionów, aby od bezpośrednio zainteresowanych zebrać informacje na temat wpływu, jaki wywiera polityka wykorzystania ziemi na równowagę w regionie. 'Kluczowa jest kombinacja wykorzystanych modeli i danych z jednej oraz konsultacji z bezpośrednio zainteresowanymi z drugiej strony' stwierdziła dr Helming, zapewniając, iż w projekcie realizowane jest zarówno indukcyjne jak i dedukcyjne podejście. Śledząc proces gromadzenia danych grupa będzie tworzyła narzędzie badania wpływu na równowagę (SIAT), które następnie władze regionalne będą mogły wykorzystać w polityce planowania. Dodatkowo zostanie zorganizowany system zarządzania danymi, który pomoże stale aktualizować modele, na których opiera się SIAT. Dla dokonania bardziej złożonej oceny może być potrzebny udział ekspertów. Tym niemniej twórcy polityki powinni być w stanie samodzielnie wykorzystać system, tak aby znaleźć rozwiązania dla podstawowych zagadnień. Głównym elementem projektu jest szczególna uwaga poświęcona nowym państwom członkowskim, w których dominujące obecnie rolne przeznaczenie ziemi ma ulec widocznym zmianom. 'Środkiem ciężkości konsorcjum jest raczej wschód niż większość, we współpracy z wieloma partnerami państw członkowskich' twierdzi dr Helming. 'To jest ważne, jeśli chcemy rozważać raczej wyzwania najbardziej palące a nie tylko kilka wybranych.' Zapytana o wyjaśnienie różnic między projektem SENSOR i SEMLESS, nowej inicjatywy UE oceniającej wpływy na środowisko, dr Helming wyjaśnia: 'SEAMLESS to projekt siostrzany, skupiony głównie na rolnictwie, SENSOR dotyczy wszystkich pięciu sektorów. Ponadto my prowadzimy obserwacje wyłącznie na skalę regionalną, projekt SEAMLESS będzie zajmował się problematyką lokalną i kwestiami globalnymi. Jednym z głównych wyzwań, którym muszą sprostać partnerzy programu to rozszyfrowanie i scharakteryzowanie wewnętrznych relacji między różnymi aspektami w sektorach, do których chcieliby się odnieść. 'To wymaga multidyscyplinarnej interakcji w ramach projektu, co nie zawsze jest proste,' przyznaje dr Helming. Sukces całego projektu będzie ogólnie zależał od ścisłej współpracy użytkowników, w tym wypadku - polityków, którzy będą korzystali z narzędzia oceny wpływu. Grupa realizująca zadanie ma nadzieję stworzyć prototyp w ciągu 18 miesięcy a produkt finalny ma być gotowy po czterech latach pracy projektu. Na każdym jego etapie uwzględniana będzie opinia użytkowników. 'Naukowy sukces będzie można ocenić poprzez dogłębną analizę, publikacje i konferencje itp. Aby móc jednak jasno poznać wyzwania, które na nas czekają potrzebny jest współudział przedstawicieli nauki' wierzy dr HElming. Jednym z powodów, dla którego dr Helming wierzy w sukces projektu jest fakt, iż jego celem jest zbadanie wpływu czynników ekonomicznych i społecznych na równowagę a nie odwrotnie, jak to realizowano w innych tego typu projektach. 'To po prostu bardziej realistyczne podejście, a ekonomia to zazwyczaj czynnik napędzający pozostałe'.