Naukowcy musza byc bardziej mobilni, mowi Liberali
Komisja Europejska otrzymuje sygnały, że poszczególne Państwa Członkowskie zaczęły obecnie poważnie traktować dyskusje na temat wymiany naukowców, zdaniem Raffaele Liberalego, dyrektora ds. "czynnika ludzkiego, mobilności i działań Marie Curie" w DG ds. Badań Komisji. - Jest [to] zjawisko pozytywne, ponieważ musimy sprawić, aby przekraczanie granic stało się łatwiejsze i bardziej atrakcyjne dla naukowców. W przyszłości naukowcy muszą stać się bardziej mobilni - powiedział on w czasie ostatniej konferencji w Oslo, która odbyła się z okazji uruchomienia Portalu Mobilności w Norwegii. Jednym z powodów, dla których mobilność naukowców cieszy się rosnącym zainteresowaniem, jest przyznanie przez UE priorytetu inwestycjom w zdobywanie umiejętności i wykształcenia, badania naukowe i innowacje, w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego i tworzenia nowych miejsc pracy poprzez uczynienie Europy bardziej atrakcyjnym miejscem do inwestowania i do pracy. Jedną z dróg do osiągnięcia tego celu jest, w przypadku poszczególnych krajów, zwiększenie ich nakładów na badania naukowe do trzech procent produktu narodowego brutto (PNB). - Lecz inwestowanie w badania naukowe oznacza inwestowanie w ludzi. Zwiększenie nakładów na badania do poziomu trzech procent PNB oznacza rekrutację od 500 000 do 700 000 nowych naukowców w Europie. Dlatego Komisja będzie traktować priorytetowo sprawę uatrakcyjnienia wyboru ścieżki zawodowej w dziedzinie badań dla europejskiej młodzieży, jak również pobudzania "emigracji" naukowców z krajów spoza UE i Europy - stwierdził Liberali. W ten sposób, łącznie z rutynowym upowszechnianiem informacji na temat mobilności naukowców oraz różnorodnych możliwości, jakie daje ścieżka zawodowa w dziedzinie badań, Komisja wydała dwa dokumenty: "Europejską Kartę Naukowca" ("European charter for researchers") oraz "Kodeks postępowania naukowca" ("Code of conduct for researchers"), które zawierają wskazówki co do najlepszych sposobów rozwoju polityki w zakresie badań, zwiększających mobilność naukowców i ich rekrutację. Komisja chce, aby poszczególne kraje współpracujące z UE określiły zbiór wspólnych i ogólnie uznanych praw i obowiązków naukowców. Liberali przyznaje, że kariera naukowca często może wydawać się niepewna: - W przypadku ciąży lub choroby zawsze znajdzie się ktoś, kto jest gotów wskoczyć na twoje miejsce, i nie zawsze jest pewne, że powrót na dawne stanowisko będzie później możliwy. Innym elementem jest twardy wymóg, aby publikować - "publikuj lub giń!" Dla przykładu, jeżeli ktoś jest pracownikiem naukowym w przemyśle, gdzie publikacje nie są zjawiskiem równie typowym, jak w instytucjach akademickich, ten wymóg formalny może być nie na miejscu. Jedną z kwestii poruszanych w czasie konferencji było pytanie o metody, jakimi należy się posłużyć, aby te wspólne wytyczne stały się integralną częścią polityki w zakresie badań, prowadzonej przez każde z poszczególnych państw. - Europejska Karta Naukowca i Kod Postępowania Naukowca nie są wytycznymi, które będą narzucane rządom i środowisku badawczemu. My w Komisji postrzegamy te dokumenty jako część procesu zwiększającego świadomość - powiedział Liberali. - Lecz nie jestem człowiekiem. który jedynie wierzy w dobre intencje. Wierzę również w działanie. Nie możemy kształtować polityki dotyczącej badań wyłącznie przy pomocy "marchewek". Musi również istnieć pewien przymus - dodał, wskazując na możliwość włączenia mobilności jako części kryteriów oceny stosowanych przy obsadzaniu etatów badawczych. - Ważnym ogniwem w pracy Komisji UE w zakresie wspierania mobilności jest utworzenie portalu internetowego dla międzynarodowego rozdzielania etatów badawczych, z uwzględnieniem informacji na temat ofert i warunków w poszczególnych krajach, co ułatwi naukowcom osobistą orientację w tym względzie. Sieć ośrodków mobilności służyłaby praktycznymi radami oraz wskazówkami dla naukowców i ich rodzin, zarówno przed przenosinami, jak i później - wyjaśnił Liberali. Norweska ścieżka na tej autostradzie informacyjnej została określona przez Norweską Radę ds. Badań i obejmuje ośrodki mobilności na uniwersytetach, w szkołach handlowych, instytutach badawczych i przemyśle. Ponadto portal mobilności, uruchomiony podczas konferencji, utworzono w podwójnym celu: jako źródło informacji dla zagranicznych naukowców zamierzających pracować w Norwegii oraz norweskich naukowców pragnących wyjechać za granicę. Norweska Minister Edukacji i Badań, Kristin Clement, oświadczyła: - Zwiększona międzynarodowa współpraca badawcza oraz zwiększona mobilność w kierunku Norwegii jest warunkiem koniecznym dla utrzymywania przez naukowców norweskich wysokiego standardu i konkurencyjności. Norweski portal mobilności stanowi ważny krok w kierunku wzmocnienia tego rodzaju współpracy.
Kraje
Norwegia