Komisarz Potočnik mówi Serbii, by bardziej angażowała się w unijne badania
- Mówi się, że uczeni i idee nie znają granic. W dziedzinie badań nie ma miejsca na polityczne przeszkody - powiedział unijny komisarz ds. nauki i badań naukowych Janez Potočnik przedstawicielom serbskiego środowiska naukowego w Belgradzie w dniu 14 lipca. Komisarz podkreślił w swoim przemówieniu, że badania naukowe są tą dziedziną, w której Serbia może całkowicie zintegrować się z UE. Powiedział, że zrobi co w jego mocy, aby ten udział był jak najbardziej atrakcyjny dla serbskich badaczy, ale podkreślił, że Serbia także musi wprowadzić zmiany, aby włączyć się w gospodarkę opartą na wiedzy. - Serbia zawsze miała doskonałe tradycje naukowe, a ja zobaczyłem przez te dwa dni, że istnieje motywacja i determinacja, by utrzymać tę renomę, przez pełne wykorzystanie waszej silnej bazy naukowej - powiedział Janez Potočnik. Serbia może poszczycić się dokonaniami Nikoli Tesli (1856-1943), światowej sławy serbsko-amerykańskiego wynalazcy, fizyka, inżyniera mechanika i elektryka. Jest on uważany za jednego z najważniejszych wynalazców w historii, który przyczynił się do rozwoju wiedzy o elektryczności i magnetyzmie pod koniec XIX i na początku XX wieku. Mihajlo Idvorski Pupin (1858-1935) zajmował się fizyką i chemią fizyczną. Najbardziej znana jest jego przełomowa teoria nowoczesnych filtrów elektrycznych, jak również wiele patentów. Wynalazł on metodę znacznego zwiększenia zakresu komunikacji telefonicznej dalekiego zasięgu przez umieszczenie cewek indukcyjnych w równomiernych odstępach wzdłuż linii transmisyjnej (znaną jako pupinizacja). Wracamy do czasów współczesnych. - Integracja [z UE] jest ambitnym celem, ale badania naukowe to kluczowe narzędzie, mogące to ułatwić. Są one dziedziną polityki, która otwiera drzwi i powinniśmy skoncentrować się na tym, jak znaczne wysiłki badawcze mogą pomóc nam we wspólnym osiągnięciu tego celu - powiedział Janez Potočnik. Badania naukowe sprzyjają lepszemu poznaniu i zrozumieniu, dodał. Komisarz zapewnił słuchaczy, że badania naukowe pomogą Serbii stać się efektywnym, dobrze funkcjonującym i dynamicznym państwem. Przekonywał, że większa wiedza doprowadzi do konkurencyjności, wzrostu gospodarczego, zatrudnienia i postępu dla społeczeństwa. - Chciałbym zostawić drzwi do Europejskiej Przestrzeni Badawczej szeroko otwarte. Chciałbym zobaczyć, jak Serbia i inne kraje Bałkanów Zachodnich stają się uczestnikami siódmego programu ramowego tak szybko, jak to tylko możliwe, tak aby przynajmniej w tej dziedzinie integracja europejska stała się wkrótce rzeczywistością - powiedział Janez Potočnik. Komisarz obiecał uczynić, co w jego mocy, by ułatwić ten udział, wymieniając zwłaszcza sprawiedliwy i wyważony dostęp do środków finansowych. Ale przypomniał również słuchaczom, że jego kompetencje w pewnych dziedzinach są ograniczone - odniósł się do długich procedur administracyjnych, przez które muszą przejść Serbowie, aby uzyskać wizę uprawniającą do wizyty lub pracy w państwie członkowskim UE. Wkrótce zostaną zastosowane różne rozwiązania, które uproszczą ten proces, w tym wizy na krótkie pobyty dla naukowców i przyspieszona procedura zezwoleń na wjazd dla badaczy z krajów trzecich, wyjaśnił. Jednak nie tylko UE musi dokonać zmian, aby pomóc serbskim naukowcom. Janez Potočnik wyraźnie dał do zrozumienia, że spodziewa się wprowadzenia reform także ze strony rządu serbskiego: - Serbia musi zaplanować zintegrowaną politykę badawczą tak, aby ramowe warunki prowadzenia badań naukowych były właściwe - powiedział. W szczególności Serbia musi zapewnić odpowiednie warunki dla inwestycji w sektorze publicznym i prywatnym, zwiększać swój potencjał badawczy, przyciągać młodych ludzi do pracy naukowej, sprawić, by nauka stawała się atrakcyjną drogą rozwoju zawodowego, wspierać partnerstwo między uniwersytetami i instytutami oraz budować ściślejsze powiązania z przemysłem. "Priorytetowo" Serbia musi również zastanowić się, jak zwiększyć udział przemysłu, a zwłaszcza małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w badaniach naukowych, powiedział komisarz. Na zakończenie Janez Potočnik zobowiązał się do �osobistego zaangażowania i pełnego wspierania� serbskiego środowiska naukowego.