Skip to main content

Article Category

Article available in the folowing languages:

Zespół projektu DEEDS gromadzi dowody przemawiające za obniżaniem emisyjności

Kraje UE zaczynają stopniowo znosić restrykcje wprowadzone w związku z pandemią koronawirusa. W tym kontekście nowego znaczenia nabiera Europejski Zielony Ład. Czy powinniśmy odsunąć go na dalszy plan i wrócić do stanu sprzed wybuchu pandemii? Czy może powinniśmy postrzegać pandemię koronawirusa jako wyjątkową okazję do stworzenia silniejszej i bardziej ekologicznej gospodarki? Chociaż jeszcze długo toczyć się będą dyskusje na ten temat i wiele decyzji będzie musiało zostać podjętych, projekt DEEDS od jakiegoś czasu zajmuje się gromadzeniem informacji, z których skorzystać będą mogli zwolennicy Zielonego Ładu.

Zmiana klimatu i środowisko

Projekt DEEDS (DialoguE on European Decarbonisation Strategies) zasadniczo skupia się na dwóch celach: zbieranie najlepszej wiedzy dotyczącej strategii, technologii i innowacji w zakresie obniżania emisyjności oraz nawiązywanie dialogu i rozpowszechnianie wiedzy wśród zainteresowanych stron – rządów, przedstawicieli przemysłu, organizacji pozarządowych i ośrodków badawczych. By to osiągnąć, uczestnicy stworzyli sieć składającą się z czołowych naukowców oraz bazę wiedzy dotyczącą projektów badawczych związanych z europejskimi strategiami dotyczącymi obniżania emisyjności. Konsorcjum projektu pomogło Panelowi Wysokiego Szczebla Europejskiej Inicjatywy na rzecz Strategii Obniżania Emisyjności (EDPI) opracować sprawozdanie końcowe, które opiera się na wcześniejszych ustaleniach porozumienia paryskiego. Określone zostały w nim środki umożliwiające osiągnięcie wyznaczonych celów w postaci badań i innowacji, które przyspieszą obniżanie emisji gazów cieplarnianych, jednocześnie zwiększając konkurencyjność unijnej gospodarki.

Nowe zadania i zaangażowanie interesariuszy

Chociaż projekt DEEDS powstał przed przyjęciem Europejskiego Zielonego Ładu, jego działania zorientowane na stworzenie gospodarki przyjaznej dla klimatu są teraz szczególnie istotne. Jak wyjaśnia Adriaan Slob, starszy badacz w firmie TNO i koordynator projektu, „musimy mierzyć się z dwoma wyzwaniami. Pierwsze polega na tym, że społeczeństwo neutralne dla klimatu to wciąż raczkująca idea, co widzimy wyraźnie na przykładzie obecnie toczących się debat. Warunki w niektórych państwach członkowskich oraz obawa przed konsekwencjami, jakie mogą pociągać za sobą środki w zakresie ochrony środowiska, tworzą potrzebę nowych badań i innowacji, dzięki którym uzyskamy wgląd w możliwe strategie oparte na technologii i będziemy mogli oszacować ich wpływ. Wiemy, że projektując strategie obniżania emisyjności musimy liczyć się z wieloma niewiadomymi. Wymagana jest regularna ocena strategii i porównywanie ich z nową wiedzą i osiągnięciami”. Sprawozdanie Panelu Wysokiego Szczebla porusza przede wszystkim pierwszą wymienioną kwestię, przedstawiając zalecenia dotyczące badań i innowacji w zakresie obniżania emisyjności w społeczeństwie i gospodarce w Europie. Poruszane zagadnienia obejmują produkcję energii, mobilność, przemysł, rolnictwo, miasta, zielone finansowanie oraz innowacje (społeczne) i style życia. „Po ukazaniu się sprawozdania w listopadzie 2018 roku przeprowadziliśmy dogłębną analizę każdego z rozdziałów podczas dedykowanych warsztatów, w których uczestniczyli najważniejsi interesariusze z Europy. W ten sposób mogliśmy poznać różne opinie na temat argumentów przedstawionych w poszczególnych rozdziałach oraz proponowanych zaleceń”, wyjaśnia Slob. „Chociaż warsztaty były także okazją dla interesariuszy do przedstawienia własnych pomysłów, nasze propozycje spotkały się z entuzjastyczną reakcją z ich strony”.

Zalecenia dotyczące kształtowania polityki na rzecz niskoemisyjnej przyszłości

Zakończenie projektu DEEDS jest przewidziane na wrzesień 2020 roku, a zespół projektu obecnie pracuje nad wytycznymi dotyczącymi polityki, opierając się na sprawozdaniu Panelu Wysokiego Szczebla i wynikach warsztatów. Zdaniem Sloba trzy pomysły są szczególnie innowacyjne. „Tematy takie jak innowacje społeczne, miasta oraz innowacje i zielone finansowanie są zazwyczaj pomijane w dyskusjach na temat strategii dotyczących ograniczania emisyjności. Ponadto nasze warsztaty »Przemiany w kierunku społeczeństwa neutralnego pod względem klimatu – rola wskaźników innych niż PKB« wprowadziły nowe zagadnienia do tych dyskusji”. W powiązanym sprawozdaniu konsorcjum projektu zachęca do kształtowania polityki w oparciu o bardziej kompleksowy zestaw wskaźników, który nie jest ograniczony jedynie do wskaźników ekonomicznych. Monitorując szeroko pojęty dobrostan (zdrowie, edukację, jakość środowiska itd.), zespół sugeruje, że polityki oparte na wiedzy mogą spotkać się z pozytywnym odbiorem ze strony obywateli. Ustalenia i zalecenia projektu DEEDS mogą wspomóc rządy w doborze odpowiednich działań związanych z badaniami i innowacjami, które wpisywać się będą w postanowienia Zielonego Ładu. Mówiąc bardziej ogólnie, mogłyby one pomóc im w działaniach zmierzających do stworzenia bardziej odpornej i zrównoważonej przyszłości pełnej dobrobytu – wszystko to przy jednoczesnym ograniczeniu potencjalnych negatywnych skutków dla społeczeństwa i biznesu.

Słowa kluczowe

DEEDS, obniżanie emisyjności, zielony ład, porozumienie paryskie, finanse, innowacje społeczne, obywatele

Znajdź inne artykuły w tej samej dziedzinie zastosowania