Skip to main content
Przejdź do strony domowej Komisji Europejskiej (odnośnik otworzy się w nowym oknie)
polski pl
CORDIS - Wyniki badań wspieranych przez UE
CORDIS
TakiNg actIoN to prevent and mitigate pollution oF groundwAter bodies

Article Category

Article available in the following languages:

Kompleksowa, odporna na zmianę klimatu ochrona wód podziemnych przed zanieczyszczeniami

Zintegrowana platforma łączy czujniki, modele komputerowe i technologie oczyszczania w ramach kompleksowego systemu monitorowania, oczyszczania i zapobiegania zanieczyszczeniom wód podziemnych, przeznaczonego dla organów władzy.

Wody podziemne stanowią największy strategiczny zasób słodkiej wody w Europie, zaopatrujący ją w wodę do celów pitnych, rolniczych, przemysłowych oraz dla ekosystemów. Około 23% europejskich jednolitych części wód podziemnych nie osiąga „dobrego stanu chemicznego”. Wodom podziemnym zagraża rosnące stężenie soli, rolnictwo, przemysł oraz nowe substancje budzące obawy, takie jak leki i mikrodrobiny plastiku. Zmiana klimatu i ekstremalne zjawiska pogodowe jeszcze potęgują te zagrożenia. Susze i powodzie zmniejszają ilość wód podziemnych oraz zmieniają procesy zanieczyszczania. Wnikanie wody słonej do podziemnych warstw wodonośnych nabiera tempa, szczególnie na obszarach przybrzeżnych. W ramach finansowanego przez UE projektu NINFA(odnośnik otworzy się w nowym oknie) podjęto działania mające na celu przeciwdziałanie tym złożonym presjom przy użyciu zintegrowanych narzędzi, które zazwyczaj stosuje się osobno. System wspomagania decyzji łączący technologie monitorowania, modelowania i oczyszczania z wykorzystaniem SI został zweryfikowany w ramach ośmiu studiów przypadków przeprowadzonych w Europie, Kolumbii, Meksyku i Egipcie.

Monitoring i ochrona wód podziemnych

Konsorcjum wdrożyło ekonomiczne rozwiązania w zakresie monitorowania wód podziemnych: system ciągłych rur wielokanałowych (służący do pobierania próbek z różnych głębokości z jednego odwiertu), światłowodowe czujniki zasolenia oraz narzędzia bioanalityczne, w tym testy biologiczne HyGenTox/HyGenChip. Narzędzia te pozwalają oceniać skutki biologiczne i toksyczność zanieczyszczeń na organizmach modelowych, wspierając rozwój urządzeń monitorujących opartych na DNA, służących do wykrywania biomarkerów reakcji na zanieczyszczenie. Monitoring wskazał na istotne różnice pionowe w przewodności (miara zasolenia), warunkach redoks (wskaźnik biodegradacji zanieczyszczeń) oraz wzorcach zanieczyszczenia, których nie sposób byłoby stwierdzić przy pomocy konwencjonalnego monitoringu. Walidacji poddano pięć technologii oczyszczania. „W ośrodku demonstracyjnym Terrassie(odnośnik otworzy się w nowym oknie) zespół NINFA przekształcił zanieczyszczone wody opadowe z terenów miejskich – których ilość wzrasta podczas burz – w wodę spełniającą kryteria jakości UE klasy A dotyczące ponownego wykorzystania”, mówi kierowniczka projektu i członkini zespołu koordynacyjnego Ainhoa Gaudes z Leitat. „Technologie te całkowicie usuwały toksyczne wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne oraz ponad 90% mikrodrobin plastiku”. Zaawansowane oczyszczanie ścieków z oczyszczalni pozwoliło na usuwanie 100% substancji farmaceutycznych – karbamazepiny i sulfametoksazolu – oraz 99,9% bakterii Escherichia coli. W bioreaktorach na wiórach drewnianych wykorzystano mikroorganizmy do usunięcia ponad 80% azotanów, osiągając docelową wartość 50 mg/l. W wyniku przetwarzania obornika świńskiego udało się odzyskać siarczan amonu o czystości 98% do ponownego wykorzystania jako nawóz.

Właściwości zanieczyszczeń i wzmocnienie efektu klimatycznego

Połączenie modeli hydrogeologicznych, symulacji transportu, analiz chemicznych i danych w czasie rzeczywistym pozwoliło ocenić stężenie i właściwości zanieczyszczeń w systemach wód podziemnych. „W projekcie NINFA oceniono między innymi substancje farmaceutyczne, pestycydy, węglowodory, geny oporności na antybiotyki oraz mikrodrobiny plastiku”, wyjaśnia Gaudes. Stężenie azotanów w warstwach wodonośnych Campo de Cartagena i przybrzeżnej części Los Alcázares(odnośnik otworzy się w nowym oknie) przekroczyło 200 mg/l – podczas gdy limit określony przez UE wynosi 50. Ponadto wskaźniki zasolenia przekraczały europejskie limity nawet siedmiokrotnie. Modelowanie scenariuszy dotyczących zmiany klimatu przewidywało, że susza znacznie zwiększy stężenie azotanów, nasili wtargnięcie słonej wody i ograniczy zasilanie wód podziemnych. Szczególnie narażone okazały się przybrzeżne warstwy wodonośne.

System wspomagania decyzji i wczesnego ostrzegania

System wspomagania decyzji integruje pomiary wykonywane na wielu głębokościach, modele hydrogeologiczne, scenariusze klimatyczne, oceny ryzyka oraz wskaźniki skuteczności uzdatniania. Dostarcza on władzom, przedsiębiorstwom komunalnym i decydentom wczesne ostrzeżenia, scenariusze przyszłych wydarzeń oraz zalecenia dotyczące zarządzania. Studia przypadków potwierdziły jego przydatność w różnych kontekstach klimatycznych, związanych z użytkowaniem gruntów, geologią i zarządzaniem, pokazując jednocześnie, że kluczowymi wyzwaniami dla gospodarstw rolnych są azotany i pestycydy, a dla przybrzeżnych warstw wodonośnych – zasolenie i wyczerpywanie się wód podziemnych. Miasta walczyły z problemem węglowodorów i mikrodrobin plastiku pochodzących ze spływów miejskich, a także zanieczyszczeń budzącymi obawy oraz oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe związanej ze zrzutem ścieków. „Do ochrony wód podziemnych nie wystarczy samo monitorowanie czy oczyszczanie”, podsumowuje Gaudes. „Projekt NINFA pokazuje, w jaki sposób monitoring, technologie oczyszczania, modelowanie i ocena ryzyka mogą zostać zintegrowane w ramach jednej, opartej na dowodach struktury, która pomaga przewidywać, zapobiegać i zarządzać zanieczyszczeniem wód podziemnych w obliczu zmiany klimatu”. Interesariusze mogą uzyskać więcej informacji, przesyłając wniosek o dostęp do Obserwatorium Wiedzy o Wodach Podziemnych NINFA. W połączeniu z zaangażowaniem obywateli i zaleceniami dotyczącymi polityki podejście zastosowane w projekcie NINFA wspiera unijną strategię na rzecz odporności zasobów wodnych oraz odporne na zmianę klimatu i wolne od zanieczyszczeń zarządzanie zasobami wodnymi w Europie. Nieoczekiwana rola projektu NINFA w utworzeniu klastra ZeroPollution4Water Cluster(odnośnik otworzy się w nowym oknie) rozszerza jego wpływ poza ramy poszczególnych studiów przypadków.

Znajdź inne artykuły w tej samej dziedzinie zastosowania