Szybki start Finlandii w doskonaleniu polityki w zakresie innowacji zgodnie z planem
Po ogłoszeniu przez Finlandię, jeden z najbardziej innowacyjnych krajów na świecie, że innowacje będą stanowić jeden z kluczowych tematów podczas sprawowania przez nią prezydencji w UE, odnotowano natychmiastowy wzrost oczekiwań w tym zakresie. Po upływie zaledwie 10 dni prezydencji Finlandia nie rozczarowała zainteresowanych i zwołała nieformalną Radę ds. Konkurencyjności; w wyniku tego spotkania powstał plan dotyczący wyzwania w zakresie innowacyjności. Program spotkania obejmował nie tylko rozmowy na tematy służbowe. Przewodniczący Rady Mauri Pekkarinen, minister ds. handlu i przemysłu Finlandii, sprawił, że ministrowie "zakasali rękawy" i podjęli pracę w małych grupach. Zaproszeni eksperci w zakresie innowacji wygłosili dla nich wykłady. - Finlandia jako prezydencja UE nie ma do zaoferowania "magicznej kuli" przeznaczonej do budowy nowej, bardziej innowacyjnej, wydajnej i konkurencyjnej Europy - ostrzegł minister Pekkarinen na początku spotkania. Pod koniec drugiego dnia obrad wydawało się, że pozostałe państwa członkowskie Unii podzielały poglądy Finlandii dotyczące sposobów zwiększenia konkurencyjności Europy. - Europejska polityka w zakresie innowacji wymaga szerszej perspektywy, a dyskusje stanowią solidną podstawę dla zaproponowanej przez Finlandię szeroko zakrojonej polityki w zakresie innowacji - powiedział minister Pekkarinen w uwagach końcowych. Minister opisał sposób, w jaki podczas spotkania dokonano wyboru kilku tematów wymagających dalszego rozważenia jesienią, jak również fakt, że jest jeszcze zbyt wcześnie na zagłębianie się w szczegóły dotyczące nowej, szeroko zakrojonej polityki w zakresie innowacji. Pomimo to minister Pekkarinen był w stanie omówić plan obejmujący "opis przyszłego wyzwania". Minister Pekkarinen podzielił działania na trzy "koszyki": zagadnienia regulacyjne, finansowanie innowacji i instytucje opracowujące innowacje. W pierwszym koszyku umieścił potrzebę podniesienia wydajności rynków wewnętrznych, jak również wdrożenia skutecznego systemu patentowego, promowania lepszych uregulowań, reformy zasad udzielania pomocy przez państwo, wykorzystywania zamówień publicznych do promowania innowacji oraz oceny możliwości świadczenia usług przez sektor publiczny. W zakresie finansowania innowacji minister wezwał do stosowania w tym celu funduszy strukturalnych; państwa członkowskie do zwiększenia finansowania europejskich platform technologicznych; a rynek całej Wspólnoty do tworzenia kapitału wysokiego ryzyka. Wyjaśniając przyczyny, dla których "instytucje opracowujące innowacje" należy zaklasyfikować do kategorii trzeciego priorytetu, minister Pekkarinen podkreślił potrzebę szerszej i lepszej współpracy pomiędzy wyższymi uczelniami a przedsiębiorstwami, wprowadzenia mechanizmów upowszechniania najlepszej praktyki w dziedzinie badań naukowych i partnerstwa w biznesie, jak również utworzenia Europejskiego Instytutu Technologicznego (EIT). - Po nadaniu mu struktury sieciowej może on stanowić instrument podnoszenia konkurencyjności europejskiej społeczności naukowców - powiedział o EIT. Minister Pekkarinen zobowiązał się, że Finlandia będzie ściśle współpracować z Komisją Europejską i przyszłymi prezydencjami UE w zakresie rozwijania innowacji. Udział w Radzie kilku przedstawicieli przemysłu również świadczy o tym, że Finlandia zamierza angażować interesariuszy do udziału w dyskusjach. Jednym z uczestników spotkania był Jorma Ollila, prezes Nokii. Powtórzył wiele z opinii wygłoszonych przez ministra na temat wyzwań, dodając jedną własną - niski stopień przyjęcia technologii informacyjnych i komunikacyjnych (TIK). Zawęził ponadto zakres działań koniecznych do podjęcia w trzech określonych dziedzinach obejmujących platformy technologiczne, zasady udzielania pomocy przez państwo oraz ramy regulacyjne. Prezes Ollila jest zagorzałym zwolennikiem europejskich platform technologicznych - jego przedsiębiorstwo jest zaangażowane w cztery spośród nich. - Wyzwanie w tej dziedzinie polega na osiągnięciu odpowiedniego stopnia zaangażowania i znalezieniu sposobów finansowania wystarczających do inauguracji najbardziej zaawansowanych platform technologicznych bez dalszej zwłoki - ściślej mówiąc, w ciągu najbliższych sześciu miesięcy. Niektóre z nich mogą zostać ujęte w siódmym programie ramowym badań naukowych i rozwoju jako wspólne inicjatywy technologiczne, ale to nie wystarczy i nie może stanowić jedynej drogi naprzód - ocenił prezes Nokii. - Nasze zobowiązanie jest jasne: jesteśmy gotowi do inwestowania w Europie dokładnie w taki sposób, jaki zaleca proces lizboński i barceloński; teraz kolej na zapewnienia ze strony rządów państw europejskich - dodał. Następnie prezes Ollila wezwał państwa członkowskie UE do podjęcia zobowiązania o finansowaniu pod koniec bieżącego roku od trzech do pięciu zaawansowanych platform technologicznych. Mówiąc o zasadach udzielania pomocy przez państwo prezes Ollila podkreślił znaczenie "równych szans w coraz bardziej globalnym środowisku, w dążeniu do ustanowienia warunków sprzyjających uczciwej konkurencji". Zasady podlegają obecnie kontroli Komisji, ale zdaniem prezesa Ollili "warunki ujęte w planie nie w pełni uwzględniają cechy gospodarki opartej na wiedzy oraz interaktywny charakter innowacji". - Zamiast sprawdzać rodzaj badań naukowych czy odbiorców, publiczny system finansowania badań naukowych i rozwoju powinien wspierać tworzenie sieci opartych na wiedzy oraz partnerstwo pomiędzy sektorem publicznym a prywatnym. Grupy ekspertów i koła przemysłowe zaproponowały przyjęcie przez UE powszechnie obowiązujących reguł sankcjonowania na poziomie programu jedynie 50 procent pomocy udzielanej przez państwo na badania naukowe i rozwój. Fragmentacja stosowanych w Europie programów wsparcia sprawia, że "w praktyce nie jest możliwe" tworzenie międzynarodowych sieci na decydującą skalę - dodał. Prezes Ollila zaproponował więc, aby UE przyjęła zasady udzielania pomocy przez państwo zapewniające "dobrze wyposażony arsenał do skutecznego reagowania na wzrastającą konkurencję na rynkach globalnych, przy bacznym obserwowaniu propagowania uczciwej konkurencji na rynku wewnętrznym". Trzeci wniosek prezes Nokii skierował do rządów, wzywając do uzgodnienia polityki w celu uzyskania pewności prawnej, w szczególności komercyjnego wdrożenia usług łączących telefonię komórkową i nadawanie oraz tworzenia nowych możliwości biznesowych i rynków wiodących w sektorze telewizji mobilnej. Dyskusje w zakresie innowacji będą kontynuowane jesienią, a ostatecznym celem fińskiej prezydencji jest "włączenie dyskusji o polityce w zakresie innowacji do europejskiego programu konkurencyjności jako jego stały składnik oraz określenie kluczowych elementów, kontynuowanych przez następne prezydencje".
Kraje
Finlandia