Skip to main content

Article Category

Article available in the folowing languages:

Domowy model finansowania zwiększa inwestycje w zrównoważone renowacje

W kilku różnych europejskich miastach właśnie odbywają się testy innowacyjnego modelu finansowania projektów z zakresu efektywności energetycznej. Ich powodzenie może w istotny sposób przyczynić się do realizacji celów klimatycznych w Europie.

Energia

Na skutek zamknięcia się w domach, wymuszonego koniecznością spowolnienia rozprzestrzeniania się pandemii COVID-19, wielu z nas zmieniło dotychczasowe spojrzenie na swoje cztery kąty. Jedni przystąpili do od dawna odwlekanych remontów, drudzy – mieszkający w miastach – zaczęli marzyć o przestronnym balkonie lub tarasie. Prezes i założyciel firmy GNE Finance, David Cannarozzi, wierzy, że ta „nowa normalność” również wymaga radykalnej zmiany, a teraz jest najlepszy czas, by zacząć inwestować w zdrowe, połączone z siecią i zrównoważone domy.

Oto PACE

Przy realizacji projektu EuroPACE (Developing, piloting and standardising on-tax financing for residential energy efficiency retrofits in European cities) prawdziwą inspiracją dla Cannarozziego oraz konsorcjum, w skład którego weszło siedem przedsiębiorstw, agencje ds. energetyki, organizacje pozarządowe i przedstawiciele miast, były rozwiązania stosowane w Stanach Zjednoczonych. Wdrożony w 2007 roku mechanizm finansowania PACE (ang. property assessed clean energy) uczynił w tym kraju wiele dobrego. Mieszkańcy niemal 40 stanów mogą korzystać z tanich pożyczek udzielanych w ramach mechanizmu PACE i wdrażać udoskonalone rozwiązania, które zwiększają efektywność energetyczną, pozyskują energię ze źródeł odnawialnych, oszczędzają wodę i chronią przed skutkami klęsk żywiołowych. Wartość projektów renowacyjnych, mających zwiększyć efektywność energetyczną budynków mieszkalnych i komercyjnych oraz umożliwić im przejście na odnawialne źródła energii, wyniosła dotąd 7 miliardów USD (6,1 miliarda EUR). „Źródłem tej innowacyjności są lokalne i stanowe organy państwa, które zrozumiały, że modernizacja energetyczna jest dobrem publicznym. Podejście to uzasadnia wdrożenie takiego systemu podatkowego, w którym spłata kredytu następuje w drodze podatku”, wyjaśnia Cannarozzi. „Programy PACE były ponadto rozwiązaniem pionierskim w zakresie włączania firm świadczących usługi energetyczne do procesu sprzedaży, co znacząco pobudziło popyt na remonty domów”.

Budowanie europejskiego modelu PACE

Jak sama nazwa wskazuje, celem projektu EuroPACE jest wsparcie procesu przechodzenia UE na czystą energię poprzez przeniesienie najlepszych praktyk PACE na grunt europejski i ich udoskonalenie. Przez ostatnie dwa i pół roku konsorcjum oceniało gotowość rynkową, realizując badanie pilotażowe w Hiszpanii i wspierając wiodące miasta gotowe wdrożyć u siebie platformy EuroPACE. Odpowiednie zgranie w czasie ma tutaj znaczenie kluczowe – Komisja Europejska oszacowała bowiem, że realizacja celów klimatycznych i energetycznych przewidzianych do roku 2030 będzie wymagała zainwestowania dodatkowo 260 miliardów euro rocznie. Skopiowanie modelu amerykańskiego nie było jednak wcale takie łatwe. Pomysł zmiany ustawodawstwa podatkowego nie spotkał się w Europie z entuzjazmem, jednak konsorcjum znalazło w końcu skuteczne rozwiązanie prawne, polegające na włączeniu władz miast w proces spłaty i poboru należności. „Mechanizm EuroPACE jest »bezpiecznikiem«, dzięki któremu władze miast mogą odgrywać aktywną rolę w przekierowywaniu spłat kredytów od właścicieli domów do inwestorów prywatnych. Tym sposobem zmniejsza się ryzyko związane z nieterminową spłatą należności, co pomoże przyciągnąć tańszy kapitał prywatny”, podkreśla Cannarozzi. Projekt EuroPACE dokłada własną cegiełkę do rozwoju innowacyjności europejskiego rynku renowacji budynków mieszkalnych. Rozwiązania te obejmują m.in.: metodę na zmobilizowanie zarówno kapitału prywatnego, jak i funduszy publicznych; uproszczony, cyfrowy system kompleksowej renowacji domów, zapewniający porady i wsparcie techniczne, szkolenie, weryfikację i usługi finansowania; oraz podwójną politykę publiczną. „Po pierwsze pozwalamy, aby administracja publiczna uczestniczyła w procesie poboru należności w przypadku kredytów zagrożonych oraz spłat zaległych w celu zapewnienia inwestorom odpowiedniej ochrony. Następnie upewniamy się, że finansowanie zostało przekazane na rzecz konkretnej nieruchomości, przekształcając je tym samym w finansowanie aktywów”, mówi Cannarozzi.

Program HolaDomus

Wszystkie innowacje opracowane w ramach projektu EuroPACE są intensywnie testowane w miejscowości Olot w Hiszpanii. Z początkiem roku konsorcjum rozpoczęło tam realizację programu HolaDomus. Pandemia COVID-19 poważnie utrudniła prace nad programem, co jednak nie uniemożliwiło jego twórcom uruchomienia projektów na kwotę niemal jednego miliona euro i przeszkolenia lub zweryfikowania 47 wykonawców. Zainteresowanie programem wyraziło już łącznie 150 właścicieli domów. Po przeprowadzeniu w całej UE wstępnej analizy prawnej i fiskalnej twórcy projektu wskazali Belgię, Holandię, Portugalię i Hiszpanię jako te kraje, w których wdrożenie EuroPACE miałoby największe szanse powodzenia. Firma GNE Finance już zwróciła się do władz Lizbony i Porto o przyjrzenie się kwestii dostosowania programu EuroPACE do lokalnych potrzeb w ramach warsztatów dla zainteresowanych stron. Władze Walencji (Hiszpania) i Mouscron (Belgia) również planują zorganizowanie podobnych warsztatów jesienią 2020 roku. „Nasz sukces zależeć będzie od poszczególnych miast i regionów oraz ich gotowości do przewodzenia zielonej transformacji poprzez opracowywanie zrównoważonych pod względem środowiskowym programów renowacji. Pamiętajmy jednak, że EuroPACE to model elastyczny, który z powodzeniem dopasowuje się do lokalnych uwarunkowań”, dodaje na koniec Cannarozzi.

Słowa kluczowe

EuroPACE, renowacja, PACE, finansowanie, efektywność energetyczna, energia ze źródeł odnawialnych, klimat, property assessed clean energy

Znajdź inne artykuły w tej samej dziedzinie zastosowania