Skip to main content

Article Category

Article available in the folowing languages:

Holistyczne podejście do zrozumienia ustrojów starożytnych państw śródziemnomorskich

Prace terenowe i badania w Palaepaphos (Stare Pafos) na Cyprze umożliwiły zdobycie nowej wiedzy dotyczącej sposobu życia społeczności w II i I tysiącleciu p.n.e.

Społeczeństwo

Cypr skrywa wiele skarbów starożytnego świata, zwłaszcza w rejonie Starego Pafos (dzisiejsza wieś Kuklia), gdzie w ciągu drugiego i pierwszego tysiąclecia p.n.e. mieściło się centrum ustroju pafijskiego. Stare Pafos słynie z Sanktuarium Afrodyty wpisanego na listę światowego dziedzictwa Unesco. Zespół uczestniczący w finansowanym przez UE projekcie ARIEL zbadał pozostałości archeologiczne pochodzące z epoki brązu (ok. 2400–1050 p.n.e.) i poszerzyli wiedzę na temat prehistorycznych śródziemnomorskich miast-państw, takich jak starożytne Pafos. Chcąc w sposób całościowy zrozumieć ogrom pozostałości archeologicznych w regionie Pafos, zespół ARIEL przyjął nowe podejście, które łączy tradycyjne wykopaliska z nauką i technologią, od systemów informacji geograficznej po archeobotanikę i petrografię. Celem prac było ustalenie początków procesu urbanizacji, określenie przeznaczenia różnych miejsc i analizowanie aspektów ekonomicznych i politycznych. Zespół projektowy przedstawił nowe wytyczne dotyczące zarządzania dziedzictwem kulturowym w celu zachowania naturalnego i antropogenicznego środowiska regionu. Dzięki współpracy z Departamentem Starożytności na Cyprze stworzono narzędzie do zarządzania, które pomaga chronić różne obszary o wartości archeologicznej. Wykopaliska przeprowadzone przez zespół projektowy dostarczyły więcej informacji na temat wcześniej nieznanych miejsc o wartości archeologicznej w Palaepaphos, takich jak kopiec o skomplikowanej konstrukcji, składający się z nałożonych warstw margli i czerwonoziemów. Na sąsiednim stanowisku zespół zidentyfikował dużą strukturę obronną wraz z dowodami na to, iż na tym obszarze znajdowała się twierdza o znaczeniu gospodarczym i administracyjnym dla miasta-państwa. Szczegółowe badania makroskopowe przedmiotów wykopanych w przeszłości, które pozostały nieopublikowane, wskazywały na istnienie fundamentów osadnictwa i wykazały, że w Starym Pafos istniały różne klastry, które pełniły funkcje mieszkalne, pogrzebowe, przemysłowe i inne. Zespół odkrył również ważne, widoczne w ceramice powiązania z sąsiadującymi regionami oraz z innymi osadami we wschodniej części Morza Śródziemnego. Analiza materiału wydobytego 50 lat temu z dwóch starożytnych studni dostarczyła bardziej szczegółowych danych na temat wyspecjalizowanego rzemiosła i życia codziennego w osadzie. Poza Starym Pafos, nadal w ramach projektu ARIEL, prowadzone były badania również na innych stanowiskach archeologicznych w Grecji i na Cyprze. Wyniki projektu zostały rozpowszechnione poprzez liczne publikacje naukowe, warsztaty, konferencje i wykłady w Europie i Stanach Zjednoczonych. Kluczowym wydarzeniem projektu były międzynarodowe warsztaty zorganizowane w 2015 roku pod nazwą „Ceramic identities and affinities of the Paphos Region in the Bronze Age (3rd and 2nd millennium BC)”.

Słowa kluczowe

Śródziemnomorski, wykopaliska, Palaepaphos, ARIEL, archeologiczny, epoka brązu, ceramika

Znajdź inne artykuły w tej samej dziedzinie zastosowania